TB 3.12.9

8 पञ्चाशत्

3.12.9 अनुवाकं 9 -ब्रह्मा सदस्यासीनो वौश्वसृजान् व्याचष्टे

3.12.9.1
ऋ॒चां प्राची॑ मह॒ती दिगु॑च्यते । दक्षि॑णा-माहु॒ र्यजु॑षामपा॒रां ।अथ॑र्वणा॒-मग्ङि॑रसां प्र॒तीची᳚ । साम्ना॒-मुदी॑ची मह॒ती दिगु॑च्यते ॥ ऋ॒ग्भिः पू᳚र्वा॒ह्णे दि॒वि दे॒व ई॑यते । य॒जु॒र्वे॒दे ति॑ष्ठति॒ मद्ध्ये॒ अह्नः॑ ।सा॒म॒वे॒दे-ना᳚स्तम॒ये मही॑यते । वेदै॒-रशू᳚न्य-स्त्रि॒भिरे॑ति॒ सूर्यः॑ ॥ ऋ॒ग्भ्यो जा॒ताꣳ स॑र्व॒शो मूर्त्ति॑-माहुः । सर्वा॒ गति॑ र्याजु॒षी है॒व शश्व॑त्
कोर्वै (Index)
(शश्व॑ - दासत॒ - सिषा॑सता॒ - मास॑त - ह॒विष् - पतिः॒ - कनी॑या॒न् - तस्मा᳚द् विश्व॒सृजो॒ऽष्टौ च॑)
3.12.9.2
सर्वं॒ तेज॑ स्सामरू॒प्यꣳ ह॑ शश्वत् । सर्वꣳ॑ हे॒दं ब्रह्म॑णा है॒व सृ॒ष्टं ॥ ऋ॒ग्भ्यो जा॒तं ॅवैश्यं॒ ॅवर्ण॑-माहुः । य॒जु॒र्वे॒दं क्ष॑त्रि॒यस्या॑-हु॒र्योनिं᳚ । सा॒म॒वे॒दो ब्रा᳚ह्म॒णानां॒ प्रसू॑तिः । पूर्वे॒ पूर्वे᳚भ्यो॒ वच॑ ए॒त-दू॑चुः ॥ आ॒द॒र्॒.श-म॒ग्निं चि॑न्वा॒नाः । पूर्वे॑ विश्व॒ सृजो॒ऽमृताः᳚ । श॒तं व॑र्.ष सह॒स्राणि॑ । दी॒क्षि॒ताः स॒त्र-मा॑सत ।
कोर्वै (Index)
(शश्व॑ - दासत॒ - सिषा॑सता॒ - मास॑त - ह॒विष् - पतिः॒ - कनी॑या॒न् - तस्मा᳚द् विश्व॒सृजो॒ऽष्टौ च॑)
3.12.9.3
तप॑ आसीद् गृ॒हप॑तिः । ब्रह्म॑ ब्र॒ह्माभ॑वथ् स्व॒यं । स॒त्यꣳ ह॒ हो तै॑षा॒मासी᳚त् । यद् वि॑श्व॒सृज॒ आस॑त ॥अ॒मृत॑-मेभ्य॒ उद॑गायत् । स॒हस्रं॑ परिवथ्स॒रान् । भू॒तꣳ ह॑ प्रस्तो॒ तैषा॒मासी᳚त् । भ॒वि॒ष्यत् प्रति॑ चाहरत् ॥प्रा॒णो अ॑द्ध्व॒र्यु-र॑भवत् । इ॒दꣳ सर्वꣳ॒॒ सिषा॑सतां
कोर्वै (Index)
(शश्व॑ - दासत॒ - सिषा॑सता॒ - मास॑त - ह॒विष् - पतिः॒ - कनी॑या॒न् - तस्मा᳚द् विश्व॒सृजो॒ऽष्टौ च॑)
3.12.9.4
अ॒पा॒नो वि॒द्वा-ना॒वृतः॑ । प्रति॒ प्राति॑ष्ठ-दद्ध्व॒रे ॥ आ॒र्त॒वा उ॑पगा॒तारः॑ । स॒द॒स्या॑ ऋ॒तवो॑-ऽभवन्न् । अ॒र्द्ध॒मा॒साश्च॒ मासा᳚श्च । च॒म॒सा॒-द्ध्व॒र्य॒वो-ऽभ॑वन्न् ॥ अशꣳ॑ स॒द् ब्रह्म॑ण॒-स्तेजः॑ । अ॒च्छा॒वा॒को ऽभ॑व॒द् यशः॑ । ऋ॒त-मे॑षां प्रशा॒स्ता-ऽऽसी᳚त् । यद् वि॑श्व॒ सृज॒ आस॑त ।
कोर्वै (Index)
(शश्व॑ - दासत॒ - सिषा॑सता॒ - मास॑त - ह॒विष् - पतिः॒ - कनी॑या॒न् - तस्मा᳚द् विश्व॒सृजो॒ऽष्टौ च॑)
3.12.9.5
ऊर्ग्-राजा॑न॒-मुद॑वहत् । ध्रु॒व॒ गो॒पः सहो॑-ऽभवत् । ओजो॒-ऽभ्य॑ष्टौ॒द् ग्राव्.ण्णः॑ । यद् वि॑श्व॒ सृज॒ आस॑त ॥अप॑चितिः पो॒त्रीया॑-मयजत् । ने॒ष्ट्रीया॑-मयज॒त् त्विषिः॑ । आग्नी᳚द्ध्राद् वि॒दुषी॑ स॒त्यं । श्र॒द्धा है॒वा य॑जथ् स्व॒यं ॥ इरा॒ पत्नी॑ विश्व॒ सृजां᳚ । आकू॑ति-रपिनड्ढ॒विः
कोर्वै (Index)
(शश्व॑ - दासत॒ - सिषा॑सता॒ - मास॑त - ह॒विष् - पतिः॒ - कनी॑या॒न् - तस्मा᳚द् विश्व॒सृजो॒ऽष्टौ च॑)
3.12.9.6
इ॒द्ध्मꣳ ह॒ क्षुच् चै᳚भ्य उ॒ग्रे । तृ॒ष्णा चा व॑हतामु॒भे ॥ वागे॑षाꣳ सुब्रह्म॒ण्या-ऽऽसी᳚त् । छ॒न्दो॒ यो॒गान्. वि॑जान॒ती ।क॒ल्प॒त॒न्त्राणि॑ तन्वा॒ना-ऽहः॑ । सꣳ॒॒स्थाश्च॑ सर्व॒शः ॥ अ॒हो॒रा॒त्रे प॑शुपा॒ल्यौ । मु॒हू॒र्त्ताः प्रे॒ष्या॑ अभवन्न् । मृ॒त्युस् तद॑-भव-द्धा॒ता । श॒मि॒तो ग्रो वि॒शां पतिः॑ ।
कोर्वै (Index)
(शश्व॑ - दासत॒ - सिषा॑सता॒ - मास॑त - ह॒विष् - पतिः॒ - कनी॑या॒न् - तस्मा᳚द् विश्व॒सृजो॒ऽष्टौ च॑)
3.12.9.7
वि॒श्व॒सृजः॑ प्रथ॒माः स॒त्र-मा॑सत । स॒हस्र॑ समं॒ प्रसु॑तेन॒ यन्तः॑ ।ततो॑ ह जज्ञे॒ भुव॑नस्य गो॒पाः । हि॒र॒ण्मयः॑ श॒कुनि॒ र्ब्रह्म॒ नाम॑ ॥ येन॒ सूर्य॒-स्तप॑ति॒ तेज॑से॒-द्धः । पि॒ता पु॒त्रेण॑ पितृ॒मान्. योनि॑योनौ । नावे॑दविन् मनुते॒ तं बृ॒हन्तं᳚ । स॒र्वा॒नु॒भु-मा॒त्मानꣳ॑ संपरा॒ये ॥ ए॒ष नि॒त्यो म॑हि॒मा ब्रा᳚ह्म॒णस्य॑ । न कर्म॑णा वर्द्धते॒ नो कनी॑यान्
कोर्वै (Index)
(शश्व॑ - दासत॒ - सिषा॑सता॒ - मास॑त - ह॒विष् - पतिः॒ - कनी॑या॒न् - तस्मा᳚द् विश्व॒सृजो॒ऽष्टौ च॑)
3.12.9.8
तस्यै॒वात्मा प॑द॒वित्तं ॅवि॑दित्वा । न कर्म॑णा लिप्यते॒ पाप॑केन ॥पञ्च॑पञ्चा॒शत॑-स्त्रि॒वृतः॑ सम्ॅवथ्स॒राः । पञ्च॑पञ्चा॒शतः॑ पञ्चद॒शाः । पञ्च॑पञ्चा॒शतः॑ सप्तद॒शाः । पञ्च॑पञ्चा॒शत॑ एकविꣳ॒॒शाः । वि॒श्व॒सृजाꣳ॑ स॒हस्र॑ सम्ॅवथ्सरं ॥ ए॒तेन॒ वै वि॑श्व॒सृज॑ इ॒दं ॅविश्व॑-मसृजन्त । यद् विश्व॒-मसृ॑जन्त । तस्मा᳚द् विश्व॒सृजः॑ ( ) ॥ विश्व॑-मेना॒-ननु॒ प्रजा॑यते । ब्रह्म॑णः॒ सायु॑ज्यꣳ सलो॒कतां᳚ ॅयन्ति । ए॒तासा॑मे॒व दे॒वता॑नाꣳ॒॒ सायु॑ज्यं । सा॒र्ष्टिताꣳ॑ समान लो॒कतां᳚ ॅयन्ति । य ए॒त-दु॑प॒यन्ति॑ । ये चै॑न॒त् प्राहुः॑ । येभ्य॑-श्चैन॒त् प्राहुः॑ ॥ ॐ ।
कोर्वै (Index)
(शश्व॑ - दासत॒ - सिषा॑सता॒ - मास॑त - ह॒विष् - पतिः॒ - कनी॑या॒न् - तस्मा᳚द् विश्व॒सृजो॒ऽष्टौ च॑)